زیارت مستحب است، پرهیز از آزار مومنان واجب!
28 بازدید
موضوع: امامت و مهدویت
مصاحبه کننده : روزنامه شهرآرا
محل مصاحبه : مشهد
نحوه تهیه : فردی
محل انتشار : روزنامه شهرارا
تاریخ نشر : May 9 2013 12:00AM
تعداد شرکت کننده : 0
توصيه حجت‌الاسلام‌ و‌المسلمين واعظ موسوي به زائران رضوي : زیارت مستحب است، پرهیز از آزار مومنان واجب

!

وقتي زائر مي‌شويد، ارزش اين فرصت را بدانيد؛ چراكه فرصت زيارت فقط نصيب انسان‌هايي مي‌شود كه دعوت شده‌اند. حرف دعوت به ميان آمد، بدون شك شما هم هنگام رفتن به يك ميهماني با‌شكوه براي رعايت حال ميزبان تمام تلاشتان را مي‌كنيد؛ مثلا سعي مي‌كنيد آراسته باشيد و... بنابراين حيف است كه در ضيافت زيارت، از رعايت آداب ميزبان‌مداري غفلت كنيم.
در راستاي بررسي بيشتر آداب زيارت حريم رضوي با كارشناس نام‌آشناي مباحث مذهبي، حجت‌الاسلام‌و‌المسلمين سيد‌مهدي واعظ موسوي گفتگويي صميمانه ترتيب داده‌ايم.
به عنوان مقدمه بگوييد مفهوم زائر و زيارت در اصول اسلام چيست؟
زائر به معناي ديدار‌كننده و ملاقات‌كننده است و وقتي «زائر» در حضور ملاقات‌شونده قرار مي‌گيرد، فعل «زيارت» رخ مي‌دهد. زيارت در حقيقت ديدار يا ملاقات معنا مي‌شود.
آيا در آداب زيارت، ضرورت يا اصراري براي لمس ضريح مقدس بيان شده است؟
البته زيارت از راه دور هم بسيار توصيه شده اما هر كس براي رسيدن به مرقد محبوبش بيشتر تلاش كند، ارزش والاتري را از آن خود مي‌كند، با اين شرط كه براي رسيدن به اين فيض، حقي را زير پا نگذارد! يعني لمس ضريح در ازدحام جمعيت ضروري نيست.
بارها ديده شده كه در حرم امام رضا(ع) زائران براي لمس ضريح مقدس آرامش ديگر زائران را مخدوش مي‌كنند.
مي‌خواهم برايمان روشن و واضح بگوييد آيا اين‌گونه زيارت كه آميخته با آزار ديگران است، پذيرفته مي‌شود؟
ببينيد، زيارت امري مستحب و پرهيز از آزار و اذيت مسلمانان امري واجب است. بنابراين يك مسلمان مشتاق زيارت بدون شك فرع را به اصل ترجيح نمي‌دهد.
بگذاريد مثالي از ائمه اطهار(ع) عرض كنم. در روايات آمده امام صادق(ع) گوشه مسجدالحرام ايستاده بودند و براي بوسيدن حجرالاسود نزديك نمي‌رفتند. از ايشان دليل اين رفتار را پرسيدند. حضرت جواب داد: «دوست ندارم كه اذيت كنم يا اذيت بشوم.» نتيجه، اينكه ما در زيارت علاوه بر اينكه حق نداريم ديگران را آزار دهيم، در برابر خودمان هم مسئوليم و نبايد خود را در جايگاهي قرار دهيم كه اذيت شويم.
در جايگاه كسي كه مطالعات زيادي در كتاب‌هاي اسلامي ‌دارد، بگوييد مهم‌ترين توصيه به مومني كه زائر مي‌شود، چيست؟
حفظ عزت نفس. بر مومنان واجب است كه در هر شرايطي عزت نفسشان را حفظ كنند؛ يعني شما در مقام مسلمان جايز هستيد مال و جانتان را در راه خدا هزينه كنيد، اما واجب است در هر شرايطي عزت نفستان را حفظ كنيد.
امام حسين(ع) كشته عزت نفس است! دقت كنيد كه حضرت حاضر شدند مال، جان و آبروي اجتماعي خود را در راه خدا بدهند تا عزت نفس مومنان از بين نرود. در فرايند زيارت هم شما مقيد به رعايت اين اصل هستيد. من تعجب مي‌كنم كه برخي براي زودتر رسيدن به زيارت، عزت نفس خودشان را زير پا مي‌گذارند! زائر نبايد كسي را هل بدهد يا از حالت ادب خارج شود. ببينيد چه چيز را فداي چه چيز مي‌كنيد. تاكيد مي‌كنم زائر نبايد زيارت مستحبي را فداي آزار مومن كند؛ چراكه امري حرام است.
قطعا شما هم ديده‌ايد كه برخي زائران كه قصد زيارت مي‌كنند، در مسير تشرف شتاب زده‌اند كه اين كار با ادب زيارت همخواني ندارد. در اين خصوص اسلام چه توصيه‌اي دارد؟
جابربن عبدا... انصاري از صحابه بزرگ پيامبر اسلام(ص) است كه اولين زائر امام حسين‌(ع) محسوب مي‌شود. يكي از همراهانش در مسیر تشرف به زیارت سیدالشهدا(ع) نقل كرده: «ديدم جابر قدم‌ها را كوتاه برمي‌دارد، با خضوع و آرامش و در هر گام ذكري زير لب تكرار مي‌كند.» از اين ماجرا نتيجه مي‌گيريم كه آرامش زيارت، اولين اصل ضرورت در مسير تشرف است.
گاهي مي‌بينيم كسي كه با صندلي چرخدار مادر پيرش را براي زيارت مي‌برد، بدون مراعات آن را به پاي زائران ديگر مي‌كوبد، او قطعا نفهميده كجا آمده و چه مي‌خواهد!
عجله زائر در هنگام رانندگي، ديگر موضوع بحث ماست.
برگردن كسي كه سواره مسير تشرف را طي مي‌كند و گاهي سبقت گرفته يا بي‌دليل بوق مي‌زند، چه حقي واجب است؟
زيارت از لحظه تصميم به تشرف آغاز مي‌شود. زائر بايد در مسير طوري رفتار كند كه آماده پذيرش شود. عبور از محل ورود ممنوع، سبقت بيجا و بوق زدن بي‌دليل اجحاف به حق مومنان است كه در حال عادي هم پسنديده نيست، چه برسد به اينكه در مسير تشرف باشد! در دين ما هدف وسيله را توجيه نمي‌كند! ما مسلمانان اجازه نداريم با هر وسيله‌اي به انجام واجبات و مستحبات اقدام كنيم.
گاه ديده شده زائران بدون غسل، وضو و حتي در حالتي آشفته براي زيارت وارد حريم رضوي مي‌شوند.

نظر اسلام درباره آداب نظافت در هنگام زيارت چيست؟
اسلام دين تطهير و نظافت است تا جايي كه تاكيد دارد جايز نيست كسي كه دهانش بوي سير يا پياز مي‌دهد و موجب اذيت ديگران مي‌شود، به مسجد برود!
امام خميني(ره) هم فرموده‌اند: مومني كه جورابش بوي عرق مي‌دهد، بايد از رفتن به مسجد دوري كند.
زائر هرگز نبايد در مقام ملاقات با ائمه اطهار(ع) از پرداختن به پاكيزگي فراموش كند.
به ما توصيه شده هنگام سفر اگر جايي را در نظر گرفته ايم كه به گياهان آسيب مي‌رساند يا حيوانات معذب مي‌شوند، در آنجا اتراق نكنيم. اسلامي‌كه در برابر حيوانات و گياهان حق بر گردن مسافر نهاده، بدون شك در مسير تشرف سختگيري بيشتري خواهد داشت.
آخرين خواسته شخص واعظ موسوي از زائران رضوي؟
به بهانه زيارت عزت نفستان را زير پا نگذاريد و ادب زيارت را فداي شوق رقابت نكنيد!

روزنامه شهرآرا - 19 اردیبهشت 92